Bitcoin sẽ xử lý thế nào với BTC của Satoshi khi nâng cấp chống lượng tử hoàn tất?

Hội đồng mật mã học của Coinbase lên tiếng về bài toán lượng tử của Bitcoin

Một hội đồng cố vấn do Coinbase triệu tập, quy tụ nhiều tên tuổi lớn trong lĩnh vực mật mã học, vừa đưa ra báo cáo về cách Bitcoin nên ứng phó với nguy cơ từ máy tính lượng tử. Tuy nhiên, ở câu hỏi hóc búa nhất, nhóm này không đưa ra câu trả lời cuối cùng.

Thành viên của hội đồng gồm Scott Aaronson thuộc Đại học Texas tại Austin, Dan Boneh của Stanford và Justin Drake từ Ethereum Foundation. Điểm xuất phát của họ khá rõ ràng: máy tính lượng tử hiện chưa đe dọa blockchain, và cũng chưa ai biết chính xác thời điểm mối nguy đó trở thành hiện thực. Vì vậy, tranh luận không nên chờ đến lúc có lịch cụ thể mới bắt đầu.

Rủi ro tập trung chủ yếu ở Bitcoin

Theo báo cáo, phần lớn mức độ phơi nhiễm nằm ở Bitcoin. Khoảng 1,7 triệu BTC đang nằm trong xấp xỉ 20.000 địa chỉ kiểu pay to public key thời kỳ đầu, tức dạng địa chỉ công khai thẳng khóa công khai của chủ sở hữu trên blockchain, khiến chúng dễ bị tấn công nếu máy tính lượng tử đủ mạnh.

Nhiều đồng coin trong số này được cho là thuộc về Satoshi Nakamoto và những người đã mất khóa riêng. Nếu đúng vậy, chúng sẽ không thể chuyển sang nơi an toàn. Ngoài ra, còn khoảng 5 triệu BTC khác có nguy cơ do việc tái sử dụng địa chỉ, theo Project11, một nhóm nghiên cứu đang theo dõi chủ đề này. Dù vậy, phần lớn số coin đó được cho là tài sản đang được nắm giữ trong ví của các sàn giao dịch.

Nâng cấp chữ ký thì dễ, xử lý coin không dịch chuyển mới khó

Việc thay thế bằng chữ ký chống lượng tử là phần tương đối dễ. Tranh cãi lớn nhất lại nằm ở nhóm coin mà không ai có thể di chuyển.

Một phe cho rằng nên đặt ra hạn chót rõ ràng. Sau thời điểm đó, các cơ chế chữ ký Bitcoin đang dùng hiện nay, gồm ECDSA và Schnorr, sẽ không còn được chấp nhận, và những coin chưa chuyển đổi sẽ trở thành không thể tiêu dùng.

Lập luận của họ là nếu vẫn để các coin này tồn tại trong hệ thống, một kẻ tấn công trong tương lai, thậm chí là một nhà nước bị trừng phạt như Triều Tiên, có thể chiếm giữ lượng Bitcoin đủ lớn để gây sốc giá và làm tổn hại tính chính danh của mạng lưới.

Phe còn lại lại xem cách làm đó như một dạng tịch thu tài sản, đi ngược với quyền sở hữu tuyệt đối mà Bitcoin theo đuổi. Họ cũng cảnh báo điều này có thể tạo tiền lệ để đóng băng coin dưới sức ép của chính phủ trong tương lai.

Những phương án đang được bàn thảo

Giữa hai cực tranh luận là một loạt đề xuất mà CoinDesk đã ghi nhận trong vài tháng gần đây.

Hourglass

Hourglass đề xuất giới hạn số lượng coin dễ tổn thương có thể được chi tiêu trong mỗi block, nhằm tránh tạo ra cú sốc cung quá lớn.

BIP 361

BIP 361, do nhà phát triển Jameson Lopp và một số người khác đưa ra, sẽ cho phép những người đã di chuyển tài sản chứng minh quyền sở hữu sau thời điểm cắt chuyển bằng một bằng chứng chống lượng tử, mà không cần lộ khóa.

PACTs

PACTs, từ Dan Robinson của Paradigm, cho phép chủ sở hữu đánh dấu một yêu cầu riêng tư ngay từ bây giờ và chuyển tiền sau, trong khi hiện tại không để lộ bất kỳ dữ liệu nhạy cảm nào.

Theo hội đồng của Coinbase, các phương án này không loại trừ nhau và hoàn toàn có thể kết hợp cùng lúc.

Hội đồng chọn cách đứng ngoài phán quyết cuối cùng

Dù vậy, nhóm cố vấn không chọn phe nào trong tranh luận về coin bị bỏ quên. Họ cho rằng không có một đáp án đúng duy nhất, và cộng đồng Bitcoin phải tự quyết định.

Điều họ cam kết chỉ gói gọn trong hai điểm:

1. Công việc chuẩn bị kỹ thuật cho quá trình chuyển sang chữ ký hậu lượng tử cần bắt đầu ngay, vì nó tách biệt với tranh luận về coin bị bỏ rơi.
2. Cộng đồng cần truyền thông rõ ràng để người dùng hiểu vấn đề đang được xử lý nghiêm túc, bởi sự mơ hồ tự nó đã là một rủi ro.

Hội đồng viết rằng câu hỏi về coin bị bỏ quên là việc của cộng đồng, nhưng phần kỹ thuật thì không nên chờ đợi. Đồng thời, họ nhấn mạnh người nắm giữ tài sản cần biết sớm để tránh tình trạng vấn đề bị kéo dài trong im lặng.

Bitcoin vẫn đang chậm hơn Ethereum trong cuộc đua chuẩn bị lượng tử

Các đề xuất ngày càng nhiều, và những cái tên gắn với chúng cũng ngày càng nặng ký hơn. Tuy nhiên, thông điệp chung vẫn giống nhau: cần hành động sớm.

Đó là điều Bitcoin đến nay vẫn chưa làm trọn vẹn, trong khi Ethereum đã dành nhiều năm để chuẩn bị cho kịch bản này.