Perpetual crypto của Kalshi làm nóng tranh luận về ranh giới giữa futures và swaps

Kalshi vừa đưa crypto perpetuals lên sân chơi được CFTC giám sát, và điều đó ngay lập tức khơi lại câu hỏi cũ nhưng chưa có đáp án cuối cùng: sản phẩm này nên được xem là futures hay swaps.

Cuộc tranh luận được đẩy lên khi John Lothian, nhà sáng lập John Lothian News, và Udesh Jha, người phụ trách phân tích sàn giao dịch tại Kalshi, cùng thảo luận trên The Policy Protocol.

Vì sao perpetuals gây tranh cãi

Hai bên nhìn cùng một sản phẩm theo hai lăng kính pháp lý khác nhau.

Quan điểm của John Lothian

Lothian cho rằng perpetuals giống swaps hơn futures truyền thống, vì cơ chế funding rate tạo ra các khoản thanh toán qua lại giữa hai phía tham gia giao dịch. Theo ông, đây là đặc điểm của một dòng tiền định kỳ giữa các bên, thay vì cấu trúc điển hình của hợp đồng tương lai.

Quan điểm của Kalshi

Ngược lại, Jha lập luận rằng perpetuals vận hành giống futures hơn vì chúng được giao dịch trên sàn, được thanh toán bù trừ tập trung và được thiết kế để bám sát thị trường giao ngay. Ông cho rằng funding rate chỉ làm cho chi phí tài trợ trở nên minh bạch, thay vì ẩn nó trong giá hợp đồng như cách nhiều sản phẩm futures đang làm.

Jha cũng nhấn mạnh một lợi thế vận hành khác, đó là nhà giao dịch không cần liên tục đảo vị thế sang kỳ hạn mới như với hợp đồng tương lai truyền thống, từ đó giảm ma sát và chi phí.

Tác động pháp lý và khả năng tiếp cận thị trường

Cách phân loại sản phẩm này không chỉ mang tính học thuật, mà còn quyết định ai có thể tiếp cận và theo khung quy định nào.

Nếu perpetuals bị xem là swaps, chúng có thể phải chịu bộ quy tắc khác, đồng thời có nguy cơ bị hạn chế với nhà đầu tư cá nhân, trừ khi Quốc hội hoặc cơ quan quản lý xây dựng khuôn khổ mới.

Ở chiều ngược lại, Jha cho rằng việc đưa perpetuals về trong nước giúp khách hàng Mỹ tiếp cận một sản phẩm vốn đã tạo ra khối lượng giao dịch tính bằng nghìn tỷ USD ở thị trường ngoài nước, nhưng lần này đi kèm mức độ giám sát và bảo vệ cao hơn.

Về dài hạn, kết quả của tranh luận này có thể tác động đến:

1. Quyền tiếp cận của nhà đầu tư
2. Cấu trúc thị trường
3. Cách đánh thuế
4. Mức độ cạnh tranh giữa sàn tại Mỹ và các nền tảng crypto ở nước ngoài

Rủi ro thao túng giá vẫn là điểm nóng

Ngoài câu hỏi về định danh, nỗi lo thao túng thị trường vẫn chưa được giải quyết triệt để.

Lothian cảnh báo rằng các khoảng thời gian tính funding rate có thể tạo động cơ để một số nhà giao dịch tác động lên giá quanh thời điểm thanh toán, đặc biệt với các vị thế lớn. Ông cũng dẫn lại lo ngại từ những người tham gia thị trường về mức độ dễ bị thao túng của các hợp đồng kiểu perpetual.

Jha phản hồi rằng Kalshi không dựa vào một mốc chốt giá duy nhất. Thay vào đó, funding rate được tính liên tục trong suốt chu kỳ funding, và theo ông, cách làm này giúp giảm đáng kể nguy cơ thao túng.

Câu hỏi vẫn còn mở cho thị trường Mỹ

Lothian muốn các nhà quản lý giữ ranh giới truyền thống giữa futures và swaps một cách thận trọng. Trong khi đó, Jha cho rằng các nguyên tắc hiện hành đã đủ cơ sở để coi perpetuals là futures, và điều cần bổ sung lúc này là giáo dục thị trường.

Khi thị trường phái sinh crypto tại Mỹ tiếp tục mở rộng, cuộc thử nghiệm với perpetuals sẽ còn khiến các cơ quan quản lý và doanh nghiệp phải xem lại liệu các khái niệm pháp lý quen thuộc có còn phù hợp với thế hệ sản phẩm mới hay không.